ORTAÇAĞ AVRUPA DÜŞÜNCE TARİHİNDE GELENEKÇİLİK: ROBERT GROSETTESTE'NİN HEXAËMERON ADLI ESERİNDE TEOLOJİ, İLAHİ AYDINLANMA VE ÂLEMİN EZELİLİĞİ

Abstract

13. yüzyıl Avrupa Düşünce Tarihi, düşünsel yenilenme ve canlanma gibi özellikleri düşünüldüğünde özgün bir konuma sahiptir. Bu yüzyılda, özellikle Aristoteles'in bilinmeyen eserlerinin Yunanca orijinallerinden çevirilerinin yapılması büyük bir düşünsel hareketlilik ve polemik literatürünün oluşmasına yol açtı. Bu gelişmeler, teolojik tartışmaları da tetikledi. Aristoteles'in bilimsel metodolojisini teolojiye uygulama ve akılla teoloji arasında bir uyum sağlama çabası, sistematik teolojinin niteliğine yönelik bir tartışmayı başlattı. Bu tartışmalarda, 13. Yüzyıl İngiltere'sinin önemli bir piskopos ve düşünürü olan Robert Grosseteste ; teolojinin niteliği, ilahi aydınlanma ve âlemin ezeliliği gibi dini konularda gelenekselci bir tutum benimsedi. Bu makalede, Grosseteste'nin bilimde yenilikçi metodolojiyle teolojide gelenekselci tutum arasında yaşadığı çelişkiler 13. yüzyıl düşünce tarihi bağlamında tartışılacak ve kendisinin düşünce sisteminin özgün karakteri vurgulanacaktır