Hekim ve Hemşirelerin Bakım/Tedavi Uygulamalarındaki Etik Duyarlılıkları: Tanımlayıcı Araştırma

Abstract

Etik açıdan duyarlı ve ahlaki bakımdan kabul edilebilir bakım\rve tedavi hizmetlerinin sunulabilmesi için sağlık profesyonellerinin etik\rduyarlılıklarını geliştirmeleri önemlidir. Bu araştırmada, hekim ve hemşirelerin\retik duyarlılıklarının ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi ile etik\rduyarlılığın geliştirilmesine yönelik öneriler sunulması amaçlanmıştır.\rTanımlayıcı ve ilişki arayıcı tipteki araştırmanın örneklemini 93 hekim\rve 192 hemşire olmak üzere 285 kişi oluşturmuştur. Veriler, “Katılımcı\rBilgi Formu” ve “Ahlaki Duyarlılık Anketi (ADA)” kullanılarak toplanmıştır.\rVerilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız\rgruplarda t-testi, tek yönlü varyans analizi ve Pearson\rkorelasyon katsayısı kullanılmış ve önemlilik düzeyi p<0,05 olarak\rkabul edilmiştir. Katılımcıların ADA toplam puan ortalaması\r84,98±10,90, alt boyut puan ortalamaları ve puanların minimum maksimum\rdeğerleri ise sırasıyla “otonomi” 18,46±5,04 (7-32), “yarar sağlama”\r7,43±2,62 (4-15), “bütüncül yaklaşım” 11,82±2,14 (8-17),\r“çatışma” 16,61±3,17 (7-21), “uygulama” 10,22±2,44 (6-20) ve “oryantasyon”\r6,70±2,43’tür (4-16). Katılımcıların ADA toplam puan ortalaması\rile yaşı (p<0,01), meslekte çalışma yılı (p<0,05) ve öğrenim\rdurumları (p<0,05) arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki vardır. ADA\rtoplam puan ortalaması, katılımcıların öğrenim durumlarına göre anlamlı\rfarklılık göstermektedir (p<0,05). ADA toplam ve alt boyut puan ortalamaları\rile minimum maksimum değerlerine göre katılımcıların etik duyarlılıkları\rnormalden yüksek düzeydedir, ancak hastaya yaklaşımlarında\rya da karar alırken çatışma yaşadıkları belirlenmiştir. Düşük puanlar yüksek\retik duyarlılığa işaret etmekte olup, buna göre yaş, çalışma yılı ve öğrenim\rdurumu arttıkça katılımcıların etik duyarlılıklarının arttığı, öğrenim\rdurumu lise olanların ön lisans, lisans ve lisansüstü olanlara göre etik duyarlılıklarının\rdaha düşük olduğu söylenebilir.