Anadolu Sahasında Müstakil Bir Tür Olarak Manzum Sözlükler (Tuhfeler)

Abstract

Bu çalışmada İslâmî devir Türk edebiyatında eğitim-öğretimaracı olarak ortaya çıkan manzum sözlükler, müstakil bir türolarak ele alınmıştır. Üç bölümden oluşan yazının birincibölümünde Anadolu sahasındaki Türkçe ilk örneklerdenbaşlamak üzere manzum sözlüklerin izlediği rotaya temasedilerek türün tayin edilmiş bir adının olup olmadığısorgulanmış ve bu husus İslâm coğrafyasındaki diğer örneklerlemukayese edilmek suretiyle irdelenmiş; Fars edebiyatında nisâbadı verilen bu türün, Türk edebiyatında tuhfe olarakisimlendirildiği, örneklerle gösterilmiştir. Çalışmanın ikincibölümünde manzum sözlüklerin şekil özellikleri, bölümleri,örnekler verilerek ele alınmış, ayrıca ilk ve son manzumsözlüklere dair bilgiler verilmiştir. Tuhfelerin yazım sürecihakkında kısa malumatın da yer aldığı yazının son bölümünde ise farklı maksatlarla kaleme alınan manzum sözlüklere temasedilmiştir.