Sigara bıraktırma polikliniğinde farmakolojik tedavi başlanan hastaların tedavi başarılarının değerlendirilmesi

Abstract

Bu çalışmada sigara bıraktırma polikliniğimizde farmakolojik tedavi başlanan hastalarda tedavi etkinliğini değerlendirmeyi ve tedavi başarısını etkileyen faktörlerin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi Aile Hekimliği Sigara Bıraktırma polikliniğine başvuran 18-80 yaş arası, çalışmaya katılmayı kabul eden 203 hasta dahil edilmiştir. Farmakolojik tedavi başlanılması planlanan hastalara sosyodemografik özelliklerini, sigara kullanım öyküsünü, sigara bırakma deneyimlerini sorgulayan "Sigara bıraktırma polikliniği ilk başvuru kaydı formu" uygulanmıştır. Nikotin bağımlılık düzeyini belirlemek için "Fagerström nikotin bağımlılık testi" uygulanmıştır. 3 ay sonra hastalarımıza telefon ile ulaşılarak "Kontrol takip formu" uygulanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 23.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Katılımcıların %50,2'si (n:102) erkek, %49,8'si (n:101) kadındı. Katılımcıların yaşları 18 ile 74 arasında değişmekte olup yaş ortalamaları 41,49 ±8,15'ti. Sigarayı bırakabilenlerin yaş ortalaması bırakamayanlardan daha yüksekti (p:0,047). Düzenli olarak bir işte çalışan katılımcıların %38'i (n:40), düzenli bir işte çalışmayan katılımcıların %23,7'si (n:18) sigarayı bırakmıştır (p:0,04). Kronik hastalığı olanların %42,9'u (n:33) sigarayı bırakmış, kronik hastalığı olmayanların %24'ü (n:25) sigarayı bırakmıştır (p:0,007). Yaşadığı evde kendisi dışında sigara içen birisi olmayanların %39,5'u (n:34); sigara içen başka birey ile yaşayanların %25,3'ü (n:24) sigarayı bırakabilmiştir (p:0,04). Kontrole gelen hastaların %58'i (n:35) sigarayı bırakırken, kontrole gelmeyenlerin %19'u (n:23) sigarayı bırakabilmiştir (p<0,001). Çalışmamızda sigara bıraktırmak için farmakolojik tedavi başlanan hastalarda kontrol muayenesine gelen hastaların tedavi başarısının daha yüksek olduğu görülmüştür. Farmakolojik tedavi başlanan hastalarımıza kontrol randevusu oluşturulması ve kontrol randevusuna gelmelerinin sağlanması farmakolojik tedavi başarısını artıracaktır.The aim of this study was to evaluate the effectiveness of treatment in patients starting pharmacological therapy at our smoking cessation clinic and to identify factors affecting treatment success. A total of 203 patients aged between 18 and 80 who applied to the Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın City Hospital Family Medicine Smoking Cessation Clinic and agreed to participate in the study were included. A "First Visit Record Form for Smoking Cessation Clinic" was applied to patients planned to start pharmacological treatment, questioning their sociodemographic characteristics, smoking history, and smoking cessation experiences. The "Fagerström Nicotine Dependency Test" was applied to determine the level of nicotine addiction. Three months later, the patients were contacted by phone and a "Follow-up Control Form" was applied. The data obtained in the study were analyzed using SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 23.0 program. Of the participants, 50.2% (n:102) were male, and 49.8% (n:101) were female. The ages of the participants ranged from 18 to 74, with a mean age of 41.49 ± 8.15. The mean age of those who were able to quit smoking was higher than those who were not (p:0.047). 38% of participants who were regularly employed (n:40) and 23.7% of participants who were not regularly employed (n:18) had quit smoking (p:0.04). 42.9% of participants with chronic diseases (n:33) had quit smoking, while 24% of participants without chronic diseases (n:25) had quit smoking (p:0.007). 39.5% of participants who did not have anyone else smoking in their living environment (n:34) and 25.3% of participants living with another smoker (n:24) were able to quit smoking (p:0.04). 58% of patients who came for follow-up appointments (n:35) quit smoking, while only 19% of those who did not come for follow-up appointments (n:23) quit smoking (p<0.001). In our study, it was observed that the success of treatment was higher in patients starting pharmacological therapy for smoking cessation who came for follow-up appointments. Creating follow-up appointments for patients starting pharmacological therapy and ensuring their attendance will increase the success of pharmacological treatment.