Anadolu Kilim Motiflerinin Sofra Seramiklerine Yansıması

Abstract

'Seramik'', insanlığın yerleşik hayata geçişinden beri var olan ve onun yaşamının vazgeçilmez parçası olmuş bir malzemedir. Bu malzeme kimi zaman endüstriyel bir ürün olarak ortaya çıkarken, kimi zaman da estetik bir sanat eserine dönüşmüştür. Sofra seramikleri özelinde, üretildikleri toplumların kültürlerini yansıttığı bilinen seramiklerin, teknolojik olanakların gelişmesi ile birlikte dekor tasarımları ile formlarında kayda değer bir çeşitlilik göstermiştir. Seramik, Dünya genelinde rekabet gücü yüksek bir üretim sektörüdür. Sofra seramiklerinin bu rekabetçi ortamda önemli bir konumda olduğu söylenebilir. Sofra seramiği sektöründe Türkiye, maalesef her geçen yıl rekabet gücünü yitirmektedir. Bu olgunun incelenmesi ve sektördeki bu rekabetçi ortamda iyileştirme adına yapılabileceklerin ortaya konulması bir ihtiyaç olarak kabul edilmiştir. Bu genel probleme bağlı olarak özgün alternatif tasarım örneklerinin oluşturulması da hedeflenmiştir. Araştırma kapsamında Anadolu kilimlerinden esinlenilerek oluşturulan özgün dekor tasarımları incelenmiştir. Buna göre Anadolu kilimlerinin üzerindeki sembolik değeri olan motifler ele alınmış ve göstergebilimsel açıdan analiz edilmiştir. Yapılan inceleme ve analiz sonrasında, rekabetçi bir ortam olan bu sektörde tutunabilme ve ilerleme adına yerel kültür ürünlerinden biri olan Anadolu kilim motiflerinin, sofra seramiklerine uygulanabilirliği üzerinde durulmuş, eskizler oluşturulmuş ve daha sonra belirli formlar üzerine bu tasarımlar uygulanmıştır. Tasarımlarda merkezi kompozisyon anlayışı yanında, açık kompozisyon veya kesit almaya dönük bir yaklaşım sergilenmiş ve bu yol ile özgün ürünler oluşturulmuştur. Araştırma kapsamında oluşturulan özgün dekor tasarımları hikâyeleştirilerek anlamsal bakımından ürünlere derinlik kazandırılmaya çalışılmıştır.

Ceramics is a material that has existed since humanity transitioned to settled life and has become an indispensable part of his life. While this material sometimes emerges as an industrial product, it has sometimes turned into an aesthetic work of art. With the development of technological possibilities, ceramics, which are known to reflect the cultures of the societies in which they are produced, have shown a remarkable variety in their decor designs and forms. Ceramic is a highly competitive production sector around the world. It can be said that ceramics are in a critical position in this competitive environment. The ceramics industry in Turkey, unfortunately, is losing its competitiveness with each passing year. It is accepted as a need to examine this phenomenon and to reveal what can be done to improve in this competitive environment in the sector. Based on this general problem, it is also aimed to create original alternative design examples. Within the scope of the research, original decor designs inspired by Anatolian rugs were examined and analyzed scientifically. After the examination and analysis of ceramics were emphasized to hold on and progress in this competitive environment, sketches were created, and then these designs were then applied to certain forms. In addition to the central composition approach, an open composition or sectional approach was adopted in the designs, and unique products were created in this way. Products were tried to gain depth in terms of semantics.