Küresel Karşılaştırmalı Gelişimsel Bir Değerlendirme: Türkiye'de Dijital Beşeri Bilim Merkezleri

Abstract

Sürekli genişleyen Dijital Beşerî Bilimler alanında, yenilik, araştırma ve iş birliği merkezi olarak dünyanın önde gelen üniversitelerinde yerini almaya başlayan uygulama ve araştırma merkezleri, son yüzyılın ilk çeyreğinde yükseköğretim çevrelerinde tanınmaya ve yaygınlaşmaya başlamıştır. Bu merkezlerin temelini 80’li yıllar öncesi ve hemen sonrasında üniversitelerde kurulan bilişim ve teknoloji temelli bölüm, merkez veya enstitüler oluşturmaktadır. Bu kurumlar, zaman içinde bilişim ve teknoloji alanında, özellikle yazılım ve yapa zekâ çalışmalarında görülen gelişme sonucu uğraşı ve çalışma alanları ile faaliyetlerini güncellemiş ve bu değişim ve gelişim sonucu Dijital Beşerî Bilimler Merkezi (The Center of Digital Humanities) olarak şekillenmişlerdir. Bu çalışma, dijital beşerî bilimler alanındaki merkezlerin, bu alanın şekillenmesindeki önemini ve etkisini aydınlatmayı; yenilik, topluluk oluşturma ve bilimsel değişim için birer katalizör olarak oynadıkları rolleri vurgulamayı; Türkiye’deki ilgili çalışmaların güncel durumunu ortaya koymayı ve alanda çalışan araştırmacı ile kurum yöneticilerine bu yönde öngörüler sunmayı amaçlamaktadır. Çalışmada Türkiye’deki durum değerlendirilerek potansiyel uygulamaların neler olabileceğine dair bazı görüşlere yer verilerek çeşitli tespitlerde bulunulmuştur. Çalışmada ele alınan bilgiler ışığında Türkiye’de henüz ilgili çalışmaların geniş çapta yalnızca Tarih alanında gelişmiş olduğu görülmektedir. Bu çalışma ile Türkiye’de şu an için yalnızca bir örneği bulunan bu merkezlerin faaliyetleri ve önemine ilişkin kapsamlı çalışmaların eksikliğini gidermeye katkı sağlanması da hedeflenmektedir.