Bilişsel Faktörler ile Depresif Semptomlar ve İyi Oluş Arasındaki İlişkide Psikolojik Dayanıklılığın Aracı Rolü

Abstract

Bu çalışma bilişsel faktörler (uyumsuz şemalar ve pozitif algı) ile psikolojik semptomlar (depresif semptomlar ve mental iyi oluş) arasındaki ilişkide psikolojik dayanıklılığın aracı rolünü incelemektedir. Onsekiz ile 30 yaş arasındaki 231 katılımcıya (174 kadın, 57 erkek) Young Şema Ölçeği, Pozitif Algı Ölçeği, Yetişkinler İçin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği, Warwick Edinburg Mental İyi Oluş Ölçeği ve demografik bilgi formu uygulanmıştır. Katılımcıların yaşı 18 ile 30 arasında değişmektedir. Bulgular, şema alanlarından kopukluk/reddedilmişlik ve zedelenmiş otonomi/özerklik’in depresif semptomları; kopukluk/reddedilmişlik, zedelenmiş otonomi/özerklik, diğerleri yönelimlilik ve yüksek standartlar/bastırılmışlığın iyi oluşu; kopukluk/reddedilmişlik, zedelenmiş otonomi/özerklik, zedelenmiş sınırlar ve yüksek standartlar/bastırılmışlığın ise psikolojik dayanıklılığı yordadığına işaret etmiştir. Psikolojik dayanıklılık, yüksek standartlar/bastırılmışlık ve depresyon arasında tam; zedelenmiş otonomi/özerklik ve depresif semptomlar arasında kısmi aracı rolü oynamaktadır. Kopukluk/reddedilmişlik ve zedelenmiş otonomi/özerklik ile iyi oluş ile ilişkisinde psikolojik dayanıklılığın tam aracı rolü bulunmaktadır. Koruyucu bir faktör olan pozitif algı puanları yükseldikçe dayanıklılık ve iyi oluş düzeyi yükselmekte ve depresyon düzeyi azalmaktadır.

This study investigated whether resilience mediated the relationship between cognitive factors (maladaptive schemas and positive perception) and psychological symptoms (depressive symptoms and wellbeing). Two hundred thirty one young adult participants were administered the Young Schema Scale, Positive Perception Scale, Resilience Scale for Adults, Beck Depression Scale, and Warwick and Edinburg Mental Wellbeing Scale. The participants’ ages ranged from 18 to 30. The Disconnection/Rejection and Impaired Autonomy/Performance schema domains predicted depressive symptoms. The Disconnection/ Rejection, Impaired Autonomy/Performance, Other-Directedness and Overvigilance/Inhibition schema domains predicted wellbeing. Psychological resilience fully mediated the relationship between Overvigilance/Inhibition schema domain and depressive symptoms, and partially mediated the relationship between the Impaired Autonomy/Performance schema domain and depressive symptoms. Psychological resilience fully mediated the relationship between the Disconnection/Rejection, Impaired Autonomy/Performance schema domains, and well-being. High levels of positive perception enhanced psychological resilience and wellbeing, and reduced depressive symptoms. When individuals were psychologically resilient, they did not feel depressed even if they demonstrated an Overvigilance and Inhibition Schema. Individuals sustained well-being when they were resilient, even if they scored high on the Disconnection/Rejection and Impaired Autonomy/Performance schema domains. The findings indicated that psychological resilience could protect individuals from feelings of depression only in the presence of certain maladaptive schemas.