TÜRKİYE’DE YEREL YÖNETİMLERİN MALİ ÖZERKLİKLERİNİN GELİŞİMİ AÇISINDAN BİR ÖNERİ: KONAKLAMA VERGİSİNİN YERELLEŞTİRİLMESİ

Abstract

Vatandaşlara en yakın birim olarak yerel yö- netimlerin mali özerkliklerinin artırılması uzun yıllardır tartışılmaktadır. Yerel yönetimlere ek bir finansman oluşturmak amacıyla pek çok ülkede turizm üzerinden konaklama vergisine benzer nitelikte vergiler alınmaktadır. Türkiye’de ise konaklama vergisi, ilk etapta yerel yönetim- lerin gelirlerini artırmak amacıyla tasarlansa da daha sonra merkezi yönetim bütçesine tahsis edilmiştir. Bu durum turizm faaliyetlerinden kay- naklanan negatif dışsallıkların yine kıt olan yerel yönetim bütçelerinden karşılanmasına neden ol- maktadır. Vergilendirme yetkisine de haiz olma- yan yerel yönetimler, artan maliyetler için sıklıkla borçlanmaya başvurmakta ve borçlanma, mali özerkliklerini daha da olumsuz etkilemektedir.Bu olumsuzlukların giderilmesinin ve yerel yöne- timlere görevleriyle orantılı gelir sağlanmasının anayasal bir yükümlülük olduğu ise çoğunlukla göz ardı edilmektedir. Bütün bunlardan hareketle çalışmada konaklama vergisinin yerelleştirilme- si vasıtasıyla yerel yönetimlerin mali özerklikle- rinin artırılması değerlendirmeye alınmaktadır. Çalışma boyunca yerel yönetimlerin gelirlerinin artırılması ve mali özerkliklerinin geliştirilmesi için konaklama vergisinin diğer ülke örneklerin- de olduğu gibi yerelleştirilmesi önerilmektedir.