Çarlık Rusyası’nın Türkistan Yazma Kaynaklarını Ele GeçirmePolitikası

Abstract

Müstemlekeci devletlerin ortak bir politikası vardır. Bu devletler sömürgeleştirmek istediği devlet ve halkları tarihi ve kültüründen uzaklaştırmaya, geçmişini kötü olarak göstermeye çalışırlar ve böylelikle eskisinden daha iyi bir hayat vadederler. Çarlık Rusyası da Türkistan’da aynı politikayı yürütmeye çalıştı. Yakın geçmişteki Hanlıklar dönemi ve ondan önceki tarihini Türkistan halklarına geri kalmış gibi gösterdi, halkı eski devletlerine ve hanlarına karşı kötüledi, onları zalim ve cahil gibi tanıttı. Aynı şekilde onların tarihini unutturdu ve kültürünü aşağıladı. Tabiiki bu iş kolay olmadı, uzun zamandır yürüttüğü siyaset neticesinde, yetişip gelen yeni nesil üzerinde çalışmalar yapıp zihnini değiştirmeye çalıştı, sonra istediği gibi onları yönetti. Makalemizde Çarlık Rusyası’nın bu sonuca ulaşmak için yürüttüğü politikalardan biri ve belki de en önemlisi olan el yazmalarını ele geçirmek için yaptıkları çalışmaları incelemeye çalıştık. Aynı zamanda Rus siyasetçileri ve alimlerinin Türkistan’daki el yazmalarınıbulma çabaları, Rus şarkiyatçıların bu konudaki araştırmaları, ele geçirdikleri eserler, onların sayısı ve Rusya’ya gönderme çalışmalarını araştırdık.