ÖZAL’IN DIŞ POLİTİKASI: ULUSLARARASI SİYASET, DEĞİŞİM VE SÜREKLİLİK

Abstract

Bu çalışma Özal dönemi Türk dış politikasındaki dönüşüme odaklanmaktadır. Özal’ın dışpolitika karar ve uygulamalarını birey, devletve sistem düzlemlerinden faydalanarak konuedinmektedir. Bir karar verici olarak Özal’ınsergilediği dış politika anlayışı ve aktivizmidiğer iki faktör çerçevesinde tartışılmakta veyerleşik bürokrasi ile uluslararası sisteminsahip olduğu kısıtlayıcı etkiler ve taşıdıklarıpotansiyel avantajların Özal tarafından nasılkullanıldığını analiz etmektedir. Çalışma, Özaldöneminde dış politika alanında önemli değişimlerin yaşandığını kabul etmekte ve fakat budeğişimi tekil olaylar üzerinden göstermek yerine değişimi farklı parametreler etrafında bütüncül bir çerçevede açıklama iddiasındadır.1983-1990 arasında Özal’ın uluslararası siyasetin yumuşayan atmosferini ekonomik çıktılara tahvil etmeye dönük ve kısmen özerk bir dışpolitika çizgisi izlediğini, 1990 sonrasında iseABD’nin hegemon rolü çerçevesinde gerçekçikararlara imza attığı söylenebilir. Özal’ın budönemki söylem ve icraatları SSCB’nin dağılması ile birlikte Soğuk Savaş’ın sona ermesive ABD’nin dünya siyasetinde hegemon birpozisyona evrilmesi ile doğrudan ilişkilendirmektedir.