Türkiye’de Ve Avrupa Birliği’nde Çiftçi Hareketlerinin Karşılaştırmalı Bir Çözümlemesi: Çiftçi Hareketleri mi Çiftçi Hareketsizliği mi?

Abstract

Tarım işçileri ve üreticileri, içinde bulundukları yaşam ve çalışma koşullarının olumsuz olması nedeniyle zaman zaman kamu otoritesine karşı harekete geçebilmektedir. Türkiye’deki ve Avrupa Birliği’ndeki(AB) çiftçilerin genel görünümünün ve çiftçi hareketlerinin karşılaştırılarak ele alınması, kırsal hareketleri anlamak için önemlidir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’deki ve AB’deki çiftçilerin ekonomik durumunu ve yaşam standartlarını inceleyip bu kriterlerin söz konusu ülkelerdeki çiftçi hareketleri üzerindeki etkisini mukayeseli olarak çözümleyerek literatüre katkıda bulunmaktır. AB ülkelerinde yaşamını sürdüren tarım işçilerinin ve üreticilerinin Türkiye’dekilere nazaran daha olumlu koşullara sahip oldukları hâlde, hak talep eden örgütlü hareketler bağlamında daha etkin olmaları, Türkiye’deki çiftçi hareketlerini göreceli olarak bir çiftçi hareketsizliği durumu şeklinde tanımlamayı mümkün kılmaktadır. Üstelik, 2019 yılının sonlarında başlayan Covid-19 pandemisi, Türkiye’deki ve AB’deki tarım işçilerini ve üreticilerini zor bir duruma sokmuştur. AB ülkelerindeki üreticiler, pandemiden kaynaklanan sorunların çözülmesi için birçok eylem düzenlemiştir. Buna karşın Türkiye’deki kırsal hareketler, AB ülkelerindeki çiftçi hareketlerine göre daha edilgen kalmıştır. Bu durumu gösterebilmek için tarımsal gelişmişlik düzeyleri ve çiftçi profilleri farklı olan iki aktör olarak Türkiye ve AB incelenmiştir. AB tarafından uygulanan tarım politikalarının Türkiye'ye göre daha destekleyici olmasına rağmen AB çiftçilerinin kırsal hareketlere daha fazla katıldığı görülmüştür. Bu çalışmada, gazete haberleri ve akademik makaleler başta olmak üzere yazılı belgelerin incelenmesi şeklinde nitel araştırma yöntemleri kullanılmıştır.