Ali Kemal'in Mütareke Dönemi yazıları: Meclisin açılmasından Mudanya Mütarekesi'ne kadar

Abstract

Bu araştırma Ali Kemal'in mütareke döneminde yazdığı makaleleri değerlendirerek dönemin siyasi olaylarına bakış açısını tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Ali Kemal, 1867 yılında İstanbul'da doğmuştur. Meşrutiyet ve mütareke dönemlerinin önemli simalarından Ali Kemal, siyasetçi, yazar ve gazetecidir. Meşrutiyetten önce bir müddet Jön Türklere katılsa da daha sonraları İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin en önemli muhalif simalarından olmuştur. Padişah ve sadrazam yanlısı politikaları, İttihatçılar tarafından uğramış olduğu sürgünler bu durumun ana nedenleri arasındadır. Ali Kemal, İttihatçılara husumeti sebebiyle mütareke dönemindeki Kuvâ-yi Milliye'ye de karşı çıkmıştır. Oysa 1918-1922 yılları arasında devlet yıkılış sürecine girmişti. Bu yıkılış sürecinde devlet adamları çareler arayarak devleti kurtarmaya çalışmaktaydı. Bu çarelerden ilki Kuvâ-yi Milliye'nin savunduğu fikir olan, devleti Avrupa devletlerinin sömürgesi altına girmeden savaşarak kurtarmak iken bir diğeri ise Ali Kemal'in de içerisinde bulunduğu Avrupa devletleri ile (özellikle İngiltere) sulh yapmaktı. Yazılarını bu çerçevede ele alan Ali Kemal, kendisini gerçek vatansever olarak tanımlarken Kuvâ-yi Milliye'yi ocak ateşiyle yanan bir grup olarak görerek bu grubu şiddetli şekilde eleştirmiştir. Yaşanılan tüm kötü günlerin mesuliyetini İttihatçılar ve onların devamı saydığı Kuvâ-yi Milliye'ye yüklemiştir. Ali Kemal, 1922 yılında Milli Mücadele hareketinin başarıya ulaşması ile linç edilerek öldürülmüştür. Bu doğrultuda çalışmamızda Ali Kemal'in mütareke döneminin (1920-1922) Peyâm-ı Sabah gazetesinde yazdığı makaleler incelenmiştir.

This research was conducted to evaluate the articles written by Ali Kemal during the armistice period and to determine his perspective on the political events of the period. Ali Kemal was born in 1867 in Istanbul. Ali Kemal, one of the important figures of the constitutional and armistice periods, is a politician, writer and journalist. Although he joined the Young Turks for a while before the Constitutional Monarchy, he later became one of the most important opposition figures of the Committee of Union and Progress. The sultan and grand vizier policies and the exiles he suffered by the Unionists are among the main reasons ort he situation. Ali Kemal also opposed the Kuvâ-yi Milliye during the armistice period because of his hostility ort he Unionists. However, between 1918-1922 the state entered the process of collapse. In this process of collapse, statesmen were trying to save the state by seeking remedies. The first of these remedies was the idea that Kuvâ-yi Milliye advocated, to save the state by fighting without falling under the colony of European states, and the other was to make peace with the European States (especially England), including Ali Kemal. Ali Kemal defended the necessity of peace in his writings, while describing himself as a true patriot, he saw Kuvâ-yi Milliye as a group burning with ambition and criticized this group fiercely. He put the responsibility of all the bad days experienced on the Unionists and the continuation of Kuvâ-yi Milliye. Ali Kemal was lynched and killed in 1922 with the success of the National Struggle movement. In this direction, the thesis written by Ali Kemal in the newspaper Peyâm-ı Sabah during armistice period (1920-1922) were examined.