Çocuk Edebiyatında Veganlık ve Vejetaryenliğe İlişkin Uzman ve Öğretmen Algılarının İncelenmesi

Abstract

Çocuk edebiyatında veganlık ve vejetaryenliğin işleniş biçimleriyle ilgili uzman ve öğretmen görüşlerini almak amacıyla gerçekleştirilen bu araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden temel yorumlayıcı desen ile tasarlanmıştır. Dokuzu çocuk ve gençlik edebiyatı uzmanı, 30’u öğretmen olmak üzere toplam 39 katılımcının görüşleri, yarı yapılandırılmış görüşmelerle alınıp kaydedilmiş ve içerik analizi ile değerlendirilmiştir. Uzman ve öğretmenlerin büyük çoğunluğu; çocuk ve gençlik edebiyatında veganlık ve vejetaryenlik konusu işlenirken propagandacı bir yaklaşımdan, okurda suçluluk duygusu uyandırmaya çalışan aşırı duygusallıktan, ayrıştırıcı şiddet dilinden, çocuklara kaldıramayacakları psikolojik yükler yüklemekten uzak durulması gerektiğini düşünmektedir. Katılımcılara göre veganlık ve vejetaryenliği tanıtan, böyle bir yaşam tarzının varlığından haberdar eden eserlerin olması doğal ve gereklidir. Katılımcılar arası uzlaşının en az olduğu başlık ise veganlık/vejetaryenlik konulu eserlerin öncelikle hangi yaş grubundaki çocuklara okunabileceği ile ilgidir. Çalışmanın bulguları alan yazın verilerinden hareketle tartışılarak birtakım öneriler geliştirilmiştir.