OTİSTİK ÇOCUKLAR İÇİN DAVRANIŞSAL EĞİTİM PROGRAMI (OÇİDEP) EĞİTMENLERİNİN OÇİDEP’E İLİŞKİN ALGILARI

Abstract

Uygulamalı davranış analizi (UDA) ilkeleri temelinde geliştirilmiş olan erken yoğun davranışsal eğitim (EYDE), OSB tanılı bireylerin eğitimlerinde kullanılan bilimsel dayanaklı bir uygulamadır. EYDE, koordinatör, danışman ve eğitmenlerden oluşan bir ekip tarafından yürütülmektedir. Eğitmenler doğrudan eğitimi sunan herhangi bir alanda lisans mezunu ya da yarı-uzman (meslek lisesi mezunu, vb.) kişilerdir. EYDE programlarındaki önemli rolleri bağlamında, eğitmenlerin yaşantılarının ve algılarının incelendiği araştırmalar, eğitmenlerin yaşadıkları güçlükler ve ihtiyaçları bağlamındaki var olan durumlarına ilişkin bulguları ortaya koyabileceğinden önemlidir. Özellikle nitel araştırma bulguları, EYDE programlarının nitelikli şekilde sürdürülebilmesi için eğitmenlere sunalabilecek hizmetler hakkında fikir sağlayabilecektir. Bu araştırmada EYDE programlarının ulusal bir örneği olan Otistik Çocuklar için Davranışsal Eğitim Programı (OÇİDEP) eğitmenlerinin OÇİDEP'e ve OÇİDEP'de çalışmaya yönelik algıları fenomenolojik desenle incelenmiştir. Araştırmaya 14 eğitmen katılmıştır. Veriler, mecazlarla toplanıp, betimsel olarak analiz edilmiştir. Bulgular, katılımcıların OÇİDEP'i ve OÇİDEP'de çalışmayı çeşitli mecazlarla tanımladıklarını ve mecazlarını alanyazınla tutarlı bir şekilde \"OÇİDEP özellikleri ve hedefleri\" bağlamında betimlendiğini göstermektedir. Katılımcıların OÇİDEP'e ve OÇİDEP'de çalışmaya yönelik algılarının alanyazınla tutarlı olması, eğitmenlerin OÇİDEP özellikleri ve hedefleri bağlamında bilgi ve beceri kazanmış ve kazanmaya devam ediyor olduklarının bir göstergesi olarak ele alınabilir. Ayrıca, bulgularda, katılımcıların, OÇİDEP ve OÇİDEP'de çalışmayı olumlu cümlelerle anlamlandırdıkları görülmektedir. Bu doğrultuda eğitmenlerin OÇİDEP programından ve dolayısıyla işlerinden memnun oldukları akla gelmektedir. Konuyla ilgili ileri araştırmalar gerçekleştirilerek, daha kapsamlı sonuçlara ulaşılıp, OÇİDEP türü EYDE programlarının yaygınlaştırılması yönünde çalışmalara gerçekleştirilebilir.