CEZAYİR SAHRASI’NDAKİ FRANSIZ NÜFUZUNA KARŞI TEVÂRIK MUKÂVEMETİ (1881-1928)

Abstract

Cezayir’de yaşanan en önemli olaylar arasında Cezayir Sahrası’nın güneydoğusundaki halkın onurlu ve cesur direnişi yer almaktadır. 19. ve 20. yüzyıllar arasında bölgeyi işgal eden sömürgecilere karşı hararetle sergilenen bu direnişe, birçok Tevârık (Tuareg) kabilesi reisi (amenukali) öncülük etmiştir. Bu direniş, Fransa’nın Avrupalı rakiplerinin göz diktiği Cezayir Sahrası’nda hâkimiyetini güçlendirmek ve bu direnişi yok etmek amacıyla Sahra’nın kuzeyine konuşlandırdığı fiziksel, maddi ve insani kaynaklarının tümünü harekete geçirmesine sebep olmuştur. Birçok subay ve ordu komutanını kaybeden Fransızların büyük oranda insani ve maddi zarar görmesine neden olan bu direniş, Fransa’nın Cezayir halkını Hristiyanlaştırma projesi karşısındaki Osmanlı-Cezayir-Libya ittifakını gözler önüne sermektedir.

Parmi les évènements les plus marquants de l’Algérie l’on cite l’honorable brave résistance des habitants du sud-est de Sahara algérien. Elle fut menée avec ardeur contre l’envahisseur colonisateur de cette région vers entre le 19ème et le 20ème siècles. Plusieurs tribus et clans Touaregs y participèrent sous la direction de leurs chefs (Amenokals). Ce fut la résistance qui poussa la France à déployer toutes ses ressources physiques, matérielles et humaines postées au nord du Sahara dans le but de l’anéantir et d’assurer sa dominance et son contrôle sur le Sahara algérien convoité par plusieurs puissances européennes concurrentes de la France. Une résistance qui infligea à la partie française des pertes colossales d’ordres humain et matériel, perdant plusieurs officiers et chefs militaires. La résistance mit en relief l’alliance ottomane algérolibyenne luttant contre le projet français oeuvrant christianiser le peuple algérien.