Vardiyalı gece çalışmasının çalışanlar üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi; sağlık, turizm ve özel güvenlik sektöründe uygulama

Abstract

Bu çalışmada, gece vardiyasında çalışanların gündüz uykululuk düzeyi, algılanan stres düzeyi, iş yaşam dengesi düzeyi ve iş doyum düzeyleri arasındaki ilişki araştırılmıştır. Bu doğrultuda çalışma evreni Türkiye'de gece vardiyasında çalışanlar seçilmiştir. Örneklem ise, turizm, özel güvenlik ve sağlık hizmeti yürütülen işlerde gece vardiyasında çalışanlardan oluşturulmuştur. Toplamda 105 adet anket analize tabi tutulmuştur. Anket formu demografik özellikler, Epworth uykululuk ölçeği (EUÖ), algılanan stres ölçeği, iş yaşam dengesi ölçeği ve iş doyum ölçeği olmak üzere 5 bölümden oluşmaktadır. Verilerin analizi SPSS 26 programı kullanılarak yapılmıştır. Araştırma sonucunda katılımcıların % 13,33 'ünün EUÖ puanı 11 puan ve üzerinde, algılanan stres düzeyleri, iş doyum düzeyleri ve iş yaşam düzeyleri orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Gündüz uykululuk ile çalışılan sektör arasında anlamlı bir ilişki tespit edilirken, yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, meslek, vardiya sayısı ve vardiyalı çalışma süresi arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Cinsiyet ile algılan stres, iş doyumu ve iş yaşam dengesi arasında anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Algılanan stres ile yaş arasında ve algılanan stres ile sektör arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Gündüz uykululuk durumu ile algılanan stres arasında pozitif yönlü, iş doyumu ve iş yaşam dengesi arasında negatif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Algılanan stres ile iş doyumu ve iş yaşam dengesi arasında negatif yönlü, iş doyumu ile iş yaşam dengesi arasında anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Turizm, özel güvenlik ve sağlık sektörlerinde gece çalışanlar ele alınarak yapılan bu çalışma ile literatüre katkı sağlayan sonuçlar elde edilmiştir

The purpose of this study to examine the relationship between daytime sleepiness level, perceived stress level, work-life balance level and job satisfaction levels of night shift workers. The night shift workers in Turkey were selected as the working population. Accordingly the sample was composed of people working in night shifts in tourism, private security and health services. The questionnaires analyzied from total of 105 sample, which consists of 5 parts: demographic characteristics, Epworth sleepiness scale (ESS), perceived stress scale, work-life balance scale and job satisfaction scale. The data analysis was performed by using SPSS 26 program. the results of the research showes that 13,33% of the participants had an ESS score of 11 points and above, and their perceived stress levels, job satisfaction levels and work life levels has been confirmed. While a meaningful relationship was found between daytime sleepiness and the sector in which they work, nevertheless no significant relationship was found between age, gender, marital status, educational status,occupation, number of shifts and shift working time.A significant difference was found between gender and perceived stress, job satisfaction and work-life balance, also a significant difference between perceived stress, age and sector.There is a positive relationship between daytime sleepiness and perceived stress, also another negative relationship between job satisfaction and work-life balance.Negative connection were found between perceived stress, job satisfaction and work-life balance, also a meaningful connection were found between job satisfaction and work-life balance.The questionnaire results which was conducted over night workers in the tourism, private security and health sectors, has been contributed to the study.