Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Yönelik Kapsamlı Uygulamalar

Abstract

Tüm dünyada farklı disiplinlerden çok sayıda uzmanın çalıştığı otizm alanında en etkili uygulamaların eğitsel nitelikli çalışmalarla gerçekleştirilebildiği görülmektedir. Otizm spektrum bozukluğu olan bireyler için sunulan eğitim uygulamaları odaklanmış uygulamalar ve kapsamlı uygulamalar olarak sınıflandırılmaktadır. Kapsamlı uygulamalar otizmin tüm yetersizlik alanlarında geniş çaplı etkiler yaratmak amacıyla geliştirilmiş uygulamalardır. Bu çalışmada otizm alanında kullanılan kapsamlı uygulamalar arasında yer alan erken ve yoğun davranışsal eğitim (EYDE), Denver erken başlama modeli (ESDM), TEACCH, duyusal bütünleştirme terapisi (DBT), etkileşimsel oyun terapisi (Floortime/DIR), ilişki geliştirme uygulaması (RDI) ve temel tepki öğretimine (TTÖ) ilişkin açıklamalara yer verilmiştir. Kapsamlı uygulamalara ilişkin açıklamalar sırasında, uygulamalara zemin hazırlayan yaklaşımlar, uygulama ortamları, uygulama süreci ve bu süreçte kullanılan yöntemler ve uygulama sürecinde yer alan kişiler gibi bilgilere yer verilmiş; ardından, bu uygulamalara ilişkin araştırma desteği Eikeseth ve Klintwall (2014) tarafından yapılan çalışma temel alınarak özetlenmiş ve tartışılmıştır.