Why Did Süleyman the Magnificent Execute His Son Şehzade Mustafa in 1553 ?

Abstract

Bu makalede Kanuni Sultan Süleyman'ın 1553 yılında Nahçıvan Seferi sırasında oğlu Şehzade Mustafa'yı neden boğdurttuğu incelenmektedir. Osmanlı kaynaklarında ve literatürde hakim olan görüşe göre, Süleyman'ın gözdesi ve sonra eşi Hürrem Sultan ve onunla işbirliği içinde olan damadı Sadrazam Rüstem Paşa'nın tahtı Hürrem'in oğullarından birisi için korumak amacıyla toplumun her kesimince çokça sevilen Şehzade Mustafa'yı babası nezdinde gözden düşürüp öldürtmüşlerdir. Sonrasında pişman olan Kanuni Sultan Süleyman, Sadrazam Rüstem Paşa'yı azletmiştir. Makalede Osmanlı, Venedik, Habsburg, Fransız ve Fars kaynakları ışığında Sultan Süleyman, Şehzade Mustafa, Hürrem Sultan ve Rüstem Paşa'nın oynadıkları roller incelenmekte ve Osmanlı veraset tecrübesi çerçevesinde sultanın şehzadeyi neden boğdurduğu sorgulanmaktadır. Buna göre, otoritesini şehzade lehine kaybeden sultan, şehzadeyi öldürterek hem kendi gücünü yeniden tesis etmek istemiş hem de Osmanlı hanedanını daha önceki veraset mücadelelerinde var olan toplumsal gruplar arası rekabetin dışına çıkarmıştır.