Onkoloji Hastalarında Hiponatremi Sıklığı ve Sağ Kalımla İlişkisi

Abstract

Amaç: Hiponatremi; asemptomatik seyredebilen, birçok hastalıkla birlikte bulunabilen nörolojik bozukluklara yol açarak mortalite hızını arttırabilen bir klinik durumdur. Kanser hastalarında kanserin kendisine ya da tedavisine bağlı olarak hiponatremi görülebilmektedir. Bu çalışmada onkoloji hastaları ile dahiliye kliniğine başvuran bireyler arasında hiponatremi görülme oranının karşılaştırılması ve hiponatremi varlığının sağ kalımla ilişkisinin araştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Retrospektif çalışmamıza 01.05.2012-13.2.2013 tarihleri arasında Hitit Üniversitesi Çorum Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dahiliye Kliniği'ne başvuran bireylerden sodyum düzeyi ölçülmüş olan 2025 kişi ile, Onkoloji Kliniği'ne başvuran ve sodyum düzeyi ölçülmüş 583 hasta dahil edildi. Serum sodyum düzeyleri iyon selektif elektrot yöntemi ile çalışıldı. Merkezimizde sodyum için kullanılan referans aralığı 134-148 mmol/L'di. Serum sodyum düzeyi?133 mmol/L değerler hiponatremi olarak değerlendirildi. İstatistiksel analizlerinde Ki-kare testi ve Mann-Whitney U testleri kullanıldı. Sonuçlar medyan (minimum-maksimum) veya % değerler olarak verildi. Hiponatremi varlığının sağkalımla ilişkisi incelendi. Bulgular: Dahiliye kliniğine başvuran 2025 (Erkek/Kadın: 772/1253) bireyin 141'inde (%6.96), onkoloji kliniğine başvuran 583 (Erkek/Kadın: 283/300) bireyin ise 70'inde (%12.01) hiponatremi saptandı (Kikare testi, X2 =14.817, df-=1, p=0.0001). Onkoloji grubundaki hiponatremik erkeklerin [130 (111.0- 133; n=45) mmol/L] dahiliye grubundaki hiponatremik erkeklere [132 (115-133; n=77) mmol/L] kıyasla serum sodyum düzeyleri daha düşük bulundu (p=0.0066). Hiponatremisi olan bayan hastaların sodyum düzeylerinin karşılaştırılmasında gruplar arasında anlamlı bir farklılık izlenmedi (p=0.18). Onkoloji hastalarında hiponatremi varlığı sağ kalımda belirgin kısalmaya neden oldu (p<0.001). Hiponatremisi olan kanser hastalarında cinsiyet, 70 yaş altı ve üstü olmak, performans skorunun düşük veya yüksek olması sağ kalımı değiştirmedi. Sonuç: Hiponatremi, onkoloji hastalarında genel dahiliye hastalarına göre daha sık görülmektedir. Hiponatremi saptanan hastalarda sağ kalımın hiponatremi saptanmayan hastalara göre azaldığı gösterilerek, onkoloji hastalarının yönetiminde serum sodyum düzeyi takibinin önemli olduğuna dikkat çekilmiştir.