ŞAHSİ BİR ARŞİV KAYNAĞI OLARAK BALIKESİRLİ RÂSİH’İN MECMUASI: İÇERİK ANALİZİ VE DERKENAR NOTLARI

Abstract

İslami yazma geleneğinde türlü zaviyelerden önemli bir konumda bulunan mecmuaların araştırmacılara biyografik ve otobiyografik veriler de sağladığı yapılan çeşitli çalışmalar ile ortaya konulmuştur. Bu anlamda mecmualar bazen klasik biyografik kaynakların boş bıraktığı yerleri tamamlarken bu kaynakların suskun kaldığı kimi durumlarda sınırlı bir malzemeyle bile olsa aslî biyografik kaynak değeri haline gelebilmektedir. Öte taraftan mürettibi ya da mâliki belli olan kimi şahsi mecmualar yer yer “ben” anlatılarına dönüşerek mecmua sahibinin biyografisi için daha geniş kapılar da aralayabilir. Bu makalede; yakın zamana kadar sadece bir gazeli ile edebiyat tarihinde ismi zikredilmeye değer bulunan Balıkesirli Râsih’in mecmuası, şahsi bir arşiv kaynağı bağlamında değerlendirilmeye çalışılacaktır. Klasik biyografik kaynaklarda hakkında yeterince bilgi bulunmayan Râsih’in mecmuası, Süleymaniye Kütüphanesi Esad Efendi 3473 numarada kayıtlı olup çoğunluğu kendisine ait olan birçok metin ile bu metinlerin bir kısmına düşürülen notları ihtiva etmektedir. İhtiva ettiği bu metin ve notlar, başta eserlerinin tespit edilmesi olmak üzere Râsih’in biyografisini oluşturmada önemli veriler sunmaktadır. Çalışmada şahsi bir arşiv kaynağı olarak değerlendirilen bu mecmuanın içeriği dökümlenip ortaya çıkan malzeme Râsih’in (oto)biyografisi bağlamında incelenip değerlendirilecektir.