Yaşlı hastalara acil tıp uzmanı gözüyle bakış

Abstract

Bu çalışmada, acil tıp profesyonellerinin; acil servise başvuran yaşlı hastaların, triyajdan yatış ya da taburculuğa kadar olan yolculuğunda uzmanların kırılganlık başta olmak üzere yaşlıların spesifik özelliklerine olan yaklaşımları, yaşanacak olası sorunlara çözüm önerileri, bakış açılarının değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda nitel bir araştırma deseni benimsenmiş ve fenomenolojik yaklaşım kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcılarını Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesinde görev yapan toplam 16 acil tıp uzmanı oluşturmaktadır. Katılımcıların seçiminde ölçüt örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Örnekleme ölçütü olarak, katılımcıların halen acil tıp uzmanı olarak aktif görevde olmaları esas alınmıştır. Bu çalışmada, acil tıp uzmanlarının deneyimlerine dayalı olarak yaşlı bireylerin acil servis süreçlerinde karşılaştıkları zorluklar dört ana tema altında değerlendirilmiştir. Bu temalarda triyaj sürecinde, yaşın tek başına belirleyici olmaması gerektiği, kırılganlık düzeyinin ve fonksiyonel durumun önceliklendirilmesinin daha uygun olduğu vurgulanmıştır. Katılımcılar, sezgisel değerlendirme ve kişisel inisiyatifle karar alma gereksiniminin, standart protokollere duyulan ihtiyacı gösterdiğini ifade etmiştir. İletişim sürecinde yaşlı bireylerde sık görülen duyusal ve bilişsel engellerin, bilgi alımını zorlaştırdığı ve tanı sürecini olumsuz etkilediği görülmüştür. Tanı sürecinde, fiziksel muayene sınırlılıkları, algoritmaların yetersizliği ve defansif tıp uygulamaları öne çıkmaktadır. Uzmanlar, tanısal esneklik ve bireyselleştirilmiş karar desteğine ihtiyaç duyduklarını belirtmiş; gereksiz tetkiklerin ise hasta konforunu ve kaynak kullanımını olumsuz etkilediğine dikkat çekmiştir. Tedavi aşamasında ise yaşlı fizyolojisine uygun doz ve sıvı ayarlamalarının zorunlu olduğu, polifarmasi riskine karşı sistematik önlemler gerektiği ifade edilmiştir. Yatış kararlarında sadece klinik değil, sosyal faktörlerin de belirleyici olduğu; taburculuk sonrası bakımın yeterli olmadığı durumlarda hastaların tekrar kötüleşme riski taşıdığı vurgulanmıştır. Cinsiyetin ise klinik kararları etkilemediği ve eşitlikçi bir tutumun yaygın olduğu gözlemlenmiştir. Bu bulgular, geriatrik hastalara yönelik acil servis yaklaşımının sistematik, çok boyutlu ve etik temelli yeniden yapılandırılması gerektiğini ortaya koymaktadır.In this study, the aim was to evaluate how emergency medicine professionals approach the specific characteristics of older patients, with particular attention to frailty, during their journey through the emergency department, from triage to admission or discharge. The study also sought to explore potential challenges and proposed solutions from the perspective of emergency physicians. To achieve this aim, a qualitative research design was adopted, employing a phenomenological approach. The participants consisted of 16 emergency medicine specialists working at Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın City Hospital. Criterion sampling was used for participant selection, with the primary criterion being active professional engagement in emergency medicine practice at the time of the study. The difficulties encountered by older adults in emergency departments, based on the experiences of emergency physicians, were analyzed under four main themes. The findings emphasized that chronological age alone should not be a decisive factor in triage; instead, priority should be given to the patient's frailty level and functional status. Participants stated that the need for intuitive assessments and individual clinical discretion highlights the lack of adequate standardized protocols. In the communication process, sensory and cognitive impairments frequently observed in older patients were found to hinder information gathering and negatively impact diagnostic accuracy. In the diagnostic phase, physical examination limitations, inadequacies in existing algorithms, and the prevalence of defensive medical practices were highlighted. Physicians expressed the need for diagnostic flexibility and individualized decision support, while also noting that unnecessary testing adversely affects both patient comfort and resource efficiency. During the treatment phase, it was reported that dose and fluid adjustments appropriate to the physiology of older adults are essential, and that systematic strategies are required to mitigate the risks of polypharmacy. In terms of admission decisions, not only clinical indicators but also social factors were found to be influential; in cases of insufficient post-discharge care, the risk of clinical deterioration was emphasized. Gender, on the other hand, was not found to affect clinical decisions, and an overall egalitarian approach was observed. These findings indicate that emergency department practices for older adults need to be systematically restructured through a multidimensional and ethically grounded framework.