Eğitim Kooperatifi Okulları Üzerine Nitel Bir Çalışma*

Abstract

Araştırmada eğitim kooperatifi anaokulunun kuruluşu, yönetimi, finansmanı, faaliyetleri, iletişim süreci, tercih edilme nedenleri ve gelişimi için neler yapılabileceği hakkında keşifte bulunması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda nitel araştırma yönteminin durum çalışması deseni kullanılmıştır. Katılımcılar, amaçlı örneklem yöntemiyle seçilmiştir. Kooperatif ortağı olan ve olmayan veliler, kooperatif ortakları ve okul yöneticisi olmak üzere dokuz katılımcıya ulaşılmıştır. Veriler, hazırlanan görüşme formlarıyla yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla toplanmış, betimsel analiz yöntemi ile yorumlanmıştır. Araştırma sonuçlarında kooperatif okulun ebeveyn iş birliği içerisinde kurulduğu, okulun kooperatif üyelerinin ve eğitim kadrosunun aldığı ortak kararlar ve çok paydaşlı bir anlayışla yönetildiği, ana finansman kaynağının ebeveynler tarafından ödenen kayıt ücretleri olduğu tespit edilmiştir. Kooperatif okulda alternatif eğitim modelleri uygulanmaktadır ve veliler okul içi iletişim sürecini olumlu değerlendirmektedir. Ancak katılımcılar, COVID-19 salgın döneminde okulun finansman ve iletişim süreçlerinin olumsuz etkilendiğini ifade etmiştir. Eğitim kooperatifi üyeleri, okulun hem sermayedarı hem de velisidir. Bu durum paydaşların sorumluluk sınırlarının belirlenmesini ve korunmasını zorlaştırmaktadır. Katılımcılar, kooperatif okul modelinin öğrencilerin akademik ve sosyal başarıları üzerinde olumlu bir etki oluşturduğunu ve velilerin okula karşı bağlılıklarını arttırdığını ifade etmiştir. Alternatif bir okul modeli olarak belirtilen okulların, yasal ve finansal açıdan desteklenmesi ve teşvik edilmesinin faydalı olacağı düşünülmektedir.