İDARİ YARGIDA İSTİNAF KANUN YOLU: İSTİNAF MI İTİRAZ MI?

Abstract

2014 yılında 6545 sayılı Kanunla İdari Yargılama Usulü Kanu-nu’nda yapılan değişiklikle idari yargı mevzuatına giren istinaf kanunyolu, 20.07.2016 tarihinde istinaf mahkemelerinin faaliyete geçmesiylebirlikte yürürlüğe girmiştir. İstinaf kanun yolu ile idari yargı sistemi üçdereceli bir görünüme kavuşmakla birlikte, açılan tüm davaların bu üçderecenin her birinden geçebileceğini söylemek mümkün değildir. Üçdereceli yargılama yalnızca sınırlı sayıda dava için geçerli olacaktır.İstinaf kanun yolu ile yürürlükten kaldırılan itiraz kanun yolu kar-şılaştırıldığında ise gerek takip edilen usul gerekse inceleme sonrası ve-rilebilecek kararlar arasında bir ayniyet göze çarpmaktadır. Dolayısıylayapılan istinaf reformunun aslında itiraz kanun yolunu ilga etmediği,aksine istinaf adı altında genelleştirdiği ifade edilebilir.İstinaf sisteminin mevcut halinde problemli birkaç husus yer al-maktadır. Öncelikle yeni sistemde temyize tabi kararların sınırlılığı, pekçok konuda Danıştay’ın meselelere bakış açısını görmemizi engelleye-cek ve içtihat birliği açısından da sorun yaratacaktır. İkinci olarak, idariyargı kararlarından yalnızca Danıştay kararlarına Danıştay Dergileriveya içtihat veri bankaları yoluyla erişilebilmektedir. İstinaf sistemiylebirlikte, temyize kapalı pek çok karar kamuoyunun bilgisine de kapalı kalacaktır. Ayrıca yürütmenin durdurulması kararlarının itiraz merci ileistinaf merciinin örtüşmesi nedeniyle ilk derece mahkemeleri esas hak-kında karar verirken bölge idare mahkemesinin yürütmenin durdurulma-sına itiraz aşamasındaki görüşünü göz önünde bulundurma eğilimi göste-rebilir. Zira itiraz aşamasında verilen karar istinaf aşaması için bir türihsas-ı rey niteliğinde olacaktır. Son olarak, istinaf mahkemesinin huku-ka aykırı bulduğu ilk derece mahkemesi kararlarından hangilerini gerigönderebileceği kanunda sayılmıştır. Bu nedenle geri gönderme halleri-nin yeniden düzenlenmesi gerekmektedir.