Teknolojinin ve Dijitalleşmenin Geleneksel Türk Sanatlarına Yansımaları

Abstract

Bilgisayar bilimi ve teknolojisinin hızla gelişmesiyle birlikte, sanat alanında devrim niteliğinde değişimler yaşanmıştır. Günümüzün arka planı olarak dijital çağda, geleneksel sanat yapıtları dijital sanat formları olarak halka arz edilmektedir. Bu inşa konsepti gelişim aşamasında olsa da dijital teknolojiler günümüz sanatı içerisinde yaygın biçimde kullanılmaya devam etmektedir. Diğer yandan ortaya çıkan ürünlerin sanatsal olarak anlamlandırılması ve sınıflandırılması, her geçen gün giderek daha da güçleşmektedir. Bu bağlamda sanal ortamlarda, dijital veriler kullanılarak geleneksel sanatların yeniden tasarlanmasını olumlu karşılayanlar olduğu gibi, geleneksel sanatlar alanında bozucu, yıkıcı, özden uzaklaştırıcı bir eylem olarak yorumlayanların da olması yeni tartışmaları da ortaya çıkarmaktadır. Bu çalışmanın amacı teknolojinin ve dijitalleşmenin geldiği noktada yeni sanatsal yaklaşımların geleneksel sanatlara ve özelde Türk sanatlarına nasıl yansıdığını ele almaktır. Geleneksel sanatların dijital ortamlarda, teknolojik veriler kullanılarak yeniden tasarlanması, bu sanatların geleceğe aktarılabilmesi açısından önemlidir. Bu çalışma dijital sanatla ilgilenen Türk sanatçıların eserleri ile sınırlandırılmış nitel bir çalışma olup, veriler, makale, kitap ve sergi tasarımları üzerinden toplanmıştır. Türk sanatlarından ebru sanatı, hat sanatı, tezhip sanatı ve minyatür sanatı üzerine, tanım, tarih ve bilgilendirmeler yapılarak, dijitalleşmenin ve teknolojinin tasarımsal açıdan bu sanat dallarına etkisi, sanatçılar ve eserleri üzerinden incelenmiştir.

With the rapid development of computer science and technology, revolutionary changes have occurred in the art field. In today's digital age, traditional artworks are presented to the public as digital art forms. Although this construction concept is still in the developmental stage, digital technologies are widely used in today's art. On the other hand, the artistic interpretation and classification of the resulting products is becoming more and more difficult with each passing day. In this context, the fact that some welcome redesigning traditional arts by using digital data in virtual environments and those who interpret it as a disruptive, destructive, and distracting action in traditional arts reveals new debates. This study aims to address how new artistic approaches are reflected in traditional arts and Turkish arts, particularly at the point where technology and digitalization have arrived. Redesigning traditional arts in digital environments using technological data is important in transferring these arts to the future. This study is a qualitative study limited to the works of Turkish artists interested in digital art, and the data was collected through articles, books, and exhibition designs. By providing definitions, history, and information on the Turkish arts of ebru (marbling), hat (calligraphy), tezhip (illumination), and miniature art, the effects of digitalization and technology on these art branches in terms of design are examined through artists and their works.